Suriname, 'ecotoeristisch' paradijs in ontwikkeling

De groei van toerisme komt deels voort uit interesse in andere culturen en natuur, maar diezelfde groei kan de kwaliteit van de reisbestemmingen ook in gevaar brengen. Zorgvuldig met cultuur en natuur omspringen is de enige manier om dat te voorkomen. Tijdens de Djoserreis naar Suriname kun je zelf ervaren wat dat betekent.

De hoofdattractie van Suriname is het praktisch onaangetaste tropisch regenwoud, dat 85% van de totale oppervlakte van het land beslaat. Al in het begin van de jaren negentig werd duidelijk dat het ecotoerisme hier een belangrijke bron van inkomsten kan worden. Een gebied van 1,6 miljoen hectare aan tropisch regenwoud werd in 1998 aangemerkt als Centraal Suriname Natuur Reservaat. Het beslaat vrijwel geheel centraal Suriname en is waarschijnlijk het grootste beschermde tropische gebied op aarde. Dit immense park wordt doorsneden door de Coppenamerivier en je vindt er zeer diverse flora en fauna.

Kleinschalig
Zodra je de hoofdstad Paramaribo verlaat en het binnenland in reist, valt op hoe kleinschalig het toerisme daar is. Hier overnacht je niet in een groot modern toeristenhotel of appartementencomplex, maar in eenvoudige schone groepsaccommodatie, in sommige gevallen beheerd door Stinasu, Stichting Natuurbehoud Suriname. Bijvoorbeeld tijdens ons verblijf in natuurpark Brownsberg. Ook de accommodaties op Tukunari-eiland en in de bosnegerdorpjes in Boven-Suriname zijn uit lokale materialen opgebouwd en hebben geen storend effect op de omgeving. De bewoners zelf spelen hier een hoofdrol: zij manoeuvreren je behendig langs de verschillende sula's, de stroomversnellingen, door hun woongebied.

Ook het bezoek aan Christiaankondre en Langamankondre past in het concept van ecotoerisme. Beide Karaïben-indianendorpen liggen in Galibi, het mondingsgebied van de Marowijnerivier en zijn alleen per boot te bereiken. We voeren deze trip uit onder de deskundige leiding van Sjors, zelf een inwoner van Christiaankondre. Grootste attractie bij Galibi zijn de legstranden van verschillende zeeschildpadden bij Baboensanti en Eilanti, sinds 1969 natuurreservaat omdat de zeeschildpaddenpopulatie ernstig werd bedreigd. De indianen raapten ongeveer 90% van de eieren voor de verkoop en Sjors kan uit eigen ervaring vertellen hoe in het legseizoen hele families nachten in touw waren. Toen het eierrapen door de wet aan banden werd gelegd zagen de bewoners hun belangrijkste inkomstenbron verdwijnen. De directe financiële gevolgen waren moeilijk te aanvaarden, maar het toenemend aantal eierleggende schildpadden trekt steeds meer toeristen die de soepschildpad, de zeldzame warana of de grote lederschildpad komen bekijken. Dat levert een nieuwe bron van inkomsten op. Zo doet de dorpswinkel goede zaken en bieden enkele bewoners zelfgemaakte sieraden en vlechtwerk aan.

In het broedseizoen, van half februari tot augustus, vaart Sjors met een paar dorpsgenoten 's nachts uit naar de stranden. De indianen zijn zich er inmiddels van bewust dat behoud van de zeeschildpadden belangrijk is, verder gestimuleerd door de lokale radiozender met regelmatige voorlichtingscampagnes en discussies.

Djoserreizigers overnachten midden in het dorp, dat bestaat uit grote hutten verspreid tussen de mangobomen in het spierwitte zand. Je slaapt in hangmatten onder een afdak. Deze accommodatie valt nauwelijks op in de omgeving en je hebt hier zicht op het dorp en zijn inwoners. Zo kun je vanuit je hangmat makkelijk de lessen uit de naburige school volgen of een voetbalwedstrijdje meemaken, maar je kunt ook rondwandelen en een praat-je maken met de wat verlegen bewoners. Sjors geeft een rondleiding met uitleg over de leefwijze van de indianen en de nuttige planten en bomen die hun huis omringen. Katoen, rode peper, cashewnoten, kokospalmen, mangobomen, cassave en ananas zijn direct onder handbereik.

De ingrediënten van de smakelijke lokale gerechten worden eigenhandig verbouwd op de 'kostgrondjes' of uit de zee gevangen. Tot nu toe lijkt het opkomend ecotoerisme zijn vruchten af te werpen. Er is echter nog een lange weg te gaan. In goede samenwerking met KLM hoopt Djoser een bijdrage te leveren aan de verdere ontwikkeling van het duurzaam toerisme op deze fantastische bestemming.

Wat is ecotoerisme De definities van ecotoerisme lopen wijd uiteen. Kernpunt is dat deze vorm van toerisme bijdraagt aan natuurbehoud en aan bescherming van het culturele erfgoed. Ecotoerisme stimuleert bovendien de lokale economie. De lokale bevolking moet direct betrokken zijn bij de ontwikkeling, zodat er een natuurlijk draagvlak ontstaat voor het behoud van de natuur. Het toerisme in Suriname staat nog in de kinderschoenen. Daarom heeft het land nu de mogelijkheid een duurzame vorm te ontwikkelen waarbij men zijn best doet negatieve effecten als milieuvervuiling, hoog energieverbruik, schade aan de natuur, (kinder)prostitutie, bedelen en vercommercialisering van cultuur, te voorkomen.

  
^{Aan de informatie in deze artikelen en verhalen kunnen geen rechten ontleend worden.}