Reisverslag China en Tibet

Donderdag 29 augustus

Na een goede reis en een goede nachtrust begonnen we aan onze eerste dag in China (Beijing). Ons hotel gelegen in Beijing is uitstekend. Na een korte kennismaking met de groep zijn we met z’n allen gaan eten op uitnodiging van Djoser wat heel gezellig was. De rest van de dag hebben we ingevuld door naar het plein van de Hemelse Vrede te gaan en verder nog wat te slenteren door de straten van de oude stadswijk.

Vrijdag 30 augustus

Na een goede nachtrust en een ritje van zo’n 1,5 uur kwamen we aan bij de muur, naar zeggen zo’n 6700 km lang. Helemaal hebben we hem niet gelopen die dag maar hebben wel ‘n zeer goed beeld gekregen van wat voor een wereldwonder ze daar neer hebben gezet. Rond de middag zijn we met z’n allen gaan eten bij de Chinese van de Valk. Enorm veel Chinezen maar top gezellig. Na de middag zijn we doorgereden naar het zomerpaleis van de keizer. Na een geweldige rondleiding van Hans en Cheng was deze tweede dag voortreffelijk verlopen. Al met al kan het begin niet meer stuk.

Janny en Tim

Zaterdag 31 augustus

Deze dag was vrij te besteden. Niet geheel toevallig bestond de dag toch uit rendez-vous met andere mensen van de groep aangezien iedereen een bezoek moest brengen aan de Verboden Stad. Ook wij vertrokken ‘s-ochtends naar het Plein van de Hemelse Vrede (7e stop van de metro, vergeet ik nooit meer) om eerst een kijkje te nemen bij ome Mao. Helaas konden we er niet in met een tas en zagen we ook geen mogelijkheid om onze tas te dumpen, dus hielden we het bij een foto van de gigantische rij wachtenden voor het Mausoleum. De Verboden Stad was prachtig. Ik vond het idee van de bouw volgens het Ying-Yang principe wel gaaf; een zuidelijke poort voor de keizer, een noordelijke voor de keizerin en alle gebouwen waren symmetrisch rond het centrum neergezet. Ook de stem van Roger Moore op het begeleidende bandje gaf veel interessante achtergrondinformatie. Na dit bezoek hebben we de Kolenheuvel beklommen wat echter weinig uitzicht gaf door de combinatie van een soort nevel en smog. Daarna was het ernstig tijd voor een flinke fles Chinees bier. Op weg naar de Bank of China om te pinnen kwamen we door een volledig (?) westerse winkelstraat vol hippe Chinezen. Het gaf een aardige indruk van het nieuwe China. ‘s-Avonds stond een avondje "pekingeenden" met de groep op het programma. Het eten begon vroeg want erna gingen we naar de Chinese Opera. De pekingeend werd live gefileerd door de kok zelf, waarna werd uitgelegd hoe je moest eten: als een soort wrap of tussen een broodje. Lekker maar wel erg vet. De opera was grappig, de acteurs zagen er mooi uit en ook de locatie was erg mooi. Wakker blijven is wel erg moeilijk....

Zondag 1 september

Deze zondag zijn we veel te vroeg opgestaan zodat we de Chinezen hun gymnastiek (Tai Chi) konden zien beoefenen in het park bij de Tempel van de Heuvel. Het was het vroege opstaan wel waard, we hebben erg gelachen om en met de Chinezen. Hans was compleet verrot van een avond stappen en deed daardoor de mooiste dingen waarvan de Chinezen versteld stonden. Na een bezoek aan de tempel zelf en de echomuur zijn we afgereisd per stadsbus naar de Lama tempel. Vooral de gigan-tische houten boeddha aldaar vonden we prachtig. Lopend gingen we naar de tempel van Confucius en onderweg zagen we belachelijk veel wierookwinkeltjes. Eenmaal in de tempel bleek waarom, elke binnenplaats had één of meerdere rokende wierookmassa’s en bij alle beelden stikte het van de wierookstokjes. Na dit laatste stukje cultuur in Peking zijn we nog wat gaan eten vlakbij het hotel, wederom erg veel en erg lekker. Om 15.00 uur vertrokken we naar het treinstation, een gigantisch gebouw waar massa’s mensen door elkaar krioelden. Chris en Ellen lieten de hele groep geloven dat de trein drie kwartier vertraging had, wat tot enige onrust leidde. Uiteindelijk zaten we mooi op tijd in de trein waar hardsleepers inderdaad niet veel meer voorstelde dan de naam deed vermoeden. Dan maar naar de restauratiewagen, pils drinken. Na de lokale railtender te hebben geplunderd joeg Huub alles en iedereen op stang waar uiteindelijk iedereen (ook de Chinezen) flink om moesten lachen. Diverse versnaperingen verder moesten wij, Huub en Nellie om 21.30 uur snel terug naar de slaapplaatsen want om 22.00 uur ging het licht uit. Die nacht hebben we erg slecht geslapen, we kwamen dan ook gebroken aan in Xi’an op maandagochtend.

Maandag 2 september

Het eerste wat daar opviel waren de prachtige oude stadsmuren rond het centrum. Het hotel was weer prima. We trokken het absoluut niet om al 09.30 uur weer met de groep een stadswandeling te maken en zijn gaan bijslapen tot 11.30 uur. Toen hebben we zelf een wandeling gemaakt waarbij we onderweg in een klein tentje heerlijk hebben gegeten voor 33 yuan met z’n tweeën inclusief bier en fris! Ongekend goedkoop! We hebben de moslimwijk en de moskee bezocht, een groot contrast tussen straten vol drukke souvenier stands en een heerlijke rustige omgeving. Na langs de Drumtower en de Belltower gelopen te zijn hebben we een shoppingmall bezocht waar we nergens een schriftje konden vinden. Heel irritant! Met de hele groep zijn we ‘s-avonds gaan "hotpotten" op een eetmarkt. Dit was erg gezellig ondanks de kleine rotkinderen en de bandjes die veel geld vroegen. Hierna hebben we nog één pilsje gedaan in een bruin café, waar veel mensen mee naar toe gingen. Zo waren we alweer een dag in Xi’an; met alles wat we meemaken gaat de tijd tegelijk langzaam en erg snel!

Syan en Angela

Dinsdag 3 september

Vandaag staat het terracotta leger in Xi’an op het programma. Om 08.30 uur moest iedereen paraat zijn om te vertrekken. Met een bus en een Chinese gids kwamen we rond 10.30 uur aan bij de plaats van bestemming. Gelijk werden we al besprongen door allerlei verkopers die hun waar wilde verkopen. Beeldjes van het leger, kaarten en kitscherige hebbedingetjes, allemaal "for one dollar". Alhoewel de gids in de bus had aangegeven haar blauwe vlaggetje te volgen omdat we haar anders kwijt zouden raken met zoveel toeristen, sloegen al die eigenwijze Djoser-toeristen nog vóór de ingang een andere zijweg in. Wij hebben ze in ieder geval niet meer gezien. Als eerste zijn we de documentaire die gemaakt is over het ontstaan en de geschiedenis van het terracotta leger gaan bekijken. Was leuk om een beetje de achtergrond te kennen. Dit hou je toch in gedachten als je verder loopt. In een immense hal kom je dan tot het terracotta leger. Het is ongelooflijk om hier te kunnen zien wat mensen 2000 jaar geleden ter bescherming van het graf van de emperor hebben gemaakt! Wat me wel een beetje tegenviel was de entourage. Ik had dit toch in een iets meer "natuurlijke" setting verwacht in plaats van zo’n fabriekshal. Hal 1 vond ik het mooist. Hier was het meeste gerestaureerd. Hal 2 en 3 lagen vol met beelden zoals deze gevonden waren. Hier waren er maar weinig die rechtop stonden. Naast deze hallen hebben we ook nog het museum bezocht en een ruimte waar kunst in de vorm van schilderijen was te zien. Prachtig! Terug naar de bus werd iedereen weer besprongen door de souvenirskinderen. Wat een toestand! Het afdingen werd door iedereen gretig toegepast (door de een wat beter dan de ander) en bijna iedereen uit de groep ging met een souvenir weg. Het werkt dus wel! Op de terugweg naar Xi’an hebben we onderweg nog geluncht. Je zou zeggen bijna op de klassieke manier, diverse gerechten op een ronddraaiend plateau waar iedereen iets van zijn gading afhaalt. In Xi’an zijn wij met sommige anderen uit de groep uitgestapt bij The Wild Goose Pagode om deze te bezichtigen. Een erg mooie tempel die door een Tibetaan wordt gebruikt voor de opslag van zijn boeken. Ook hier weer een soort hoofdweg die leidt tot de pagode met zijgebouwtje waar gebid kan worden. Bij de pagode aangekomen zijn Carolien en ik omhoog geklommen. Ja Chris, echt waar, 596 treden, heen én terug! Het uitzicht van bovenaf was prachtig. We hebben veel foto’s gemaakt. Na nog een korte wandeling door het complex zijn we terug gegaan naar het hotel. ‘s-Avonds zijn wij met Hans, Carolien, Rinus en Simone dumpling gaan eten. Dit zijn kleine pasteitjes gevuld met vlees of groente. Was erg lekker en erg gezellig. Terug naar het hotel en morgen weer bijtijds op, want dan staat de reis naar Lhasa op het programma!

Woensdag 4 september

Het was al van het begin af aan onderwerp van gesprek: het verblijf in Tibet. Vandaag was het dan zover. Om 08.30 uur werden we met de bus naar het vliegveld gebracht waar we in hebben gecheckt. Omdat je in China geen aangewezen plaatsen krijgt stond de gehele Djoser ploeg als eerste voor de gate om de beste plaatsen te scoren. Maar helaas, toen het boardingtijd was moesten we boarden aan een andere gate en stonden we dus achteraan. Na een vlucht van een uur hebben we een tussenstop gemaakt in Xining. Hier moesten we uitstappen en in een wachtruimte plaatsnemen. Dus ook hier weer rennen voor de beste plekken! Na een vlucht van ongeveer 2 uur zijn we geland in Tibet. Onderweg was veel bewolking daardoor hadden we in het vliegtuig nog niet veel kunnen zien. Bij het vliegveld stond Tom, onze gids voor de komende week, ons op te wachten. Met de bus was het toen nog 2 uur naar het hotel in Lhasa. Onderweg nog een keer gestopt voor water en om een uit steen gebouwde Boeddha te bekijken. Wat opvalt zijn hier de vele mensen die souvenirs aan de man proberen te brengen. In Lhasa zelf overnachten we in een prachtig authentiek Tibetaans hotel vlak aan de markt. Hier is het een bedrijvigheid van jewelste en je ziet hier mensen de pelgrimsroute lopen.

‘s-Avonds hebben we gegeten bij een restaurant dat door Nederlanders wordt geëxploiteerd en heb ik lekker patatjes op met een stuk yakvlees. Helemaal goed! Omdat sommige toch wat last van de hoogte hebben zijn we na het eten terug naar het hotel gegaan om een beetje bijtijds naar bed te gaan. Maar, van de eerste indruk moet je het hebben: Tibet belooft veel goeds!!!

Ellen

Donderdag 5 september

‘s-Nachts een aantal keer wakker geworden van de regen. Gelukkig blijkt het weer een beetje te zijn opgeknapt en is het ‘s-ochtends in ieder geval weer droog. Wel is een trui of enigszins warmere kledij op zijn plaats, gezien het feit dat de temperatuur aardig is gedaald. Lhasa ligt echter in een prachtig dal en een aantal bergtoppen zijn zelfs met sneeuw bedekt. Het lijkt wel een sprookje. Ons hotel, dat overigens schitterend is ingericht, ligt prachtig in de oude wijk vlakbij de Jokhang. Een pelgrimsroute loopt zelfs langs ons hotel en het is schitterend om de bont gekleden Tibetanen al vallend op de grond met hun gebedsmolen de route te zien volgen.

Vandaag werden wij opgehaald door Tom, de Tibetaanse gids, en de chauffeur om het Potala- paleis te bezichtigen. Het Potala-paleis is de plek waar de Dalai Lama zich als religieus en wereldlijke leider vestigt. Helaas is het zo dat de 14e Dalai Lama al geruime tijd in ballingschap leeft. Zowel het rode paleis als het witte paleis worden bezocht en Tom kan veel vertellen over alle ruimtes en allerlei soorten Boeddha’s. Ik moet helaas bekennen, om het beter te kunnen begrijpen, ik mijn huiswerk slecht heb voorbereid zodat ik de zogenaamde rode draad maar moeizaam kan volgen. Tom heeft zoveel te vertellen over het paleis en raakt niet uitgepraat. De "vermoeidheid" van de hoogte heeft toegeslagen, veel mensen zijn verkouden of hebben toch wel last. Na de lunch zijn wij nog naar het Sera klooster geweest. Ook dit klooster is wederom indrukwekkend. In dit klooster zijn nog ongeveer 700 monniken aanwezig. Later op de middag bezoeken wij nog debatterende monniken, een leuk gehoor en prachtig gezicht. Bovendien nog een vertrek bezocht waar monniken met hun studie bezig waren. Al met al wederom een indrukwekkende en bewogen dag met veel mooie dingen mogen aanschouwen. Ik kan haast niet wachten tot morgen. Helaas zijn wij de treden een gedeelte van de dag vergeten te tellen. We staan nu op 20596.

Rob

Vrijdag 6 september

Het regende bij het opstaan. De groep had zich duidelijk gekleed op een kille dag. Zo te horen aan het ontbijt had iedereen goed geslapen. Het lijkt al op een hechte familie en iedereen heeft er goede zin aan (zou Pim zeggen). Het hotel is geweldig gelegen. Vooral het dakterras is uniek te noemen. Goeie zet van Djoser. Ik vraag me wel af of een beetje meer onderhoud deze stek voor de toekomst niet een meer zekere garantie kan bieden. Het is wel allemaal schoon, maar enkele reparaties dienen gedaan te worden. Voor de statistieken; ik telde vandaag 732 bedevaarders met een GSM, merk Nokia. Ook heb ik enkele relletjes geconstateerd. Een schril contrast met de vredigheid van deze plaats. Zo te lezen vinden ze mij hier ook absoluut de leukste vent die ze ooit op bezoek hebben gehad. Vanavond gaat iedereen zijn eigen gang en dan zien we morgen wel weer verder.

Chris en Marie

Zaterdag 7 september

Eigenlijk hadden Chris en Marie de belevingen van deze dag nog op moeten schrijven maar Chris vond het niet zo’n indrukwekkende dag dus ik begin er maar mee. ‘s-Morgens vanuit Lhasa (tezamen met onze aangeschafte lunchpakketjes van Dunya vandaan) vertrokken we per bus voor een circa 8,5 uur durende rit naar Shigatse. Supermooie uitzichten. We hebben echt zitten genieten. Ik had grote verwachtingen van Tibet maar dit is toch de topper! Onderweg met z’n allen geluncht. Je had 2 keuzes, of een lekker noedelsoepie of een lekker bord fried rice with vegetables. Het "keukentje" zag er niet uit maar het eten smaakte super vond ikzelf. Trouwens deze Tibetaanse knul ziet er ook leuk uit! Minder vonden we dat er een paar "zwervende" Tibetanen rondhingen en om geld en eten bleven vragen.

Maar ja, gelet op hun situatie ook te begrijpen. Bij de volgende busstop maakte de groep kennis met een volgens mij "geflipte" Tibetaan. Hij had haast geen tandjes meer in z’n mond maar kwam steeds niet meer bij van het lachen. Humor dus! Misschien is er dan toch wel iets van waar dat hoe minder je hebt hoe "happier" je kan zijn. Als Westerlingen kunnen wij daar nog iets van leren! Natuurlijk zijn we nog met zijn allen op de foto geweest. Kan zo in de nieuwe Djoser-gids voor 2004! Om circa 17.45 uur kwamen we aan in Shigatse. Super de luxe hotel waar we overnachten. Zeker in vergelijking met het Mandala hotel in Lhasa. Toch moet ik zeggen dat ik ga voor het Mandala daar het super sfeervol is en de ligging echt geweldig is. Na lekker gebadderd te hebben zijn we met zijn allen per bus (lekker luxe) naar Tashi gegaan om wat lekkers te eten. Zag er leuk uit van binnen en je kon er goed eten. Tibetaans, Nepalees, Indiaas en zelfs Westers. Keuze zat dus! Ik vond zelf de lassi’s ook super lekker. Lekker terug naar het hotel gelopen. Even nog gemaild naar vrienden en toen lekker naar bedje gegaan.

Zondag 8 september

We hadden pas om 10.00 uur afgesproken in de lobby dus dat was lekker uitslapen. Erna lekker ontbeten. Toen met de bus naar het Dashilumpo klooster gegaan. Dit was de zetel van de Panchen Lama. (ik moet zeggen dat ik het boeddhisme zeer interessant vind maar dat ik het af en toe niet meer kan volgen met al die reïncarnaties etc.) Momenteel wonen er 610 monniken. In de tempel staat een enorm beeld van Maitreya van circa 26,5 meter. Het beeld zit op een hele mooie lotustroon. Erg indrukwekkend vond ik zelf. Je vindt er eveneens prachtige zilveren en gouden stoepatombes. We mochten helaas niet kijken bij de woonkwartieren van de Panchen Lama’s. Jammer hoor want dat had ik wel leuk gevonden.

In 1993 (begreep ik van Tom) is het klooster uitgebreid met een met goud bedekte stoepa van een overleden Panchen Lama. Na de bezienswaardiging had je de mogelijkheid om de pelgrimsroute te lopen. Hadden wij even geen behoefte aan. We zijn via het fort naar het Tibetaanse gedeelde gelopen om vervolgens de markt op te gaan. Er werd van alles verkocht. Heel leuk om te zien. ‘s-avonds zijn we met Carolien, Remco, Hans, Andre, Rob en Ellen gaan eten bij het "restaurantje" om de hoek van het hotel waar ik een lekkere pizza heb gegeten. Later kwamen Huub en Nelly ook nog even langs. Het was er erg gezellig. Carolien had het extra naar d’r zin want ze vond de ober er wel leuk uitzien ha ha).

Maandag 9 september

Eerst lekker ontbeten en om 09.30 uur verzameld in de lobby van het hotel. Vandaag stond de busreis naar Gyantse op ons te wachten. Verder de hoogte in naar circa 3800 meter. Met de nodige plas, bloemen- en fotostops hebben we er circa 2 uur overgedaan. Weer genoten onderweg van alle fraaie uitzichten. Aangekomen in het Gyantse hotel kregen we allemaal een supertoffe Tibetaanse kamer aangewezen. Super kleurig en sfeervol zag het er uit. Vervolgens zijn we met de hele groep gaan lunchen bij Tashi om erna met de bus naar het Palkhor Choide klooster te gaan. De weg ernaar toe was heel leuk, merendeels was de weg weg (hi hi) dus dat was lekker hobbelen in het busje. Af en toe stond er een koe in de straat die werd gemolken.

In het klooster waren wederom mooie dingen te zien, de historische Boeddha, de toekomstige Boeddha en de Boeddha met de 4 gezichten. Na het bezoek aan het klooster was het weer tijd voor een klimmetje naar Het fort (de Dzong). My god, dat was wel weer goed voor je conditie. Na 45 minuten en af en toe een ontstane ademnood was er dan het geweldige uitzicht over Gyantse. Erna weer naar beneden wat mijzelf betreft een stuk soepeler afging. Erna even de supermarkt ingegaan om wat lekkernijen in te slaan voor de prachtige reis morgen terug naar Lhasa. ‘s-Avonds wederom gezellig gegeten bij Tashi. Niet zo laat naar bed gegaan zodat we morgen lekker uitgerust aan de reis kunnen beginnen. Ik wil nog als laatste zeggen dat ik Tibet (wat we tot nu toe hebben gezien) als zeer bijzonder ervaar, ik zal er nog vaak aan terugdenken!

Rinus en Simone

Dinsdag 10 september

Vandaag staat de rit Gyantse-Lhasa op het programma. Het belooft een mooie maar lange rit te worden. We vertrekken dan ook om 08.00 uur. Maar eerst ontbijten de meesten van de groep nog bij Tashi waar we de vorige avond al de bestelling hebben doorgegeven. Het is vanochtend trouwens prachtig weer dus dat is gunstig voor de onverharde weg. Al snel is het landschap inderdaad schitterend. De hele route is eigenlijk niet te beschrijven, enige omschrijvingen vanuit de groep: indrukwekkend, fantastisch, overweldigend, maar alles klinkt nog te zwak. Bij de eerste hoge pas die we overgaan (4330 meter) stoppen we om foto’s te maken van een fantastisch blauw stuwmeer. Als je een stukje gaat lopen is de stilte oorverdovend. Ik voel me klein tussen deze grote ruige bergen. We vervolgen de tocht en zien verderop nomaden en yaks: fotostop! We worden meteen bestormd door met name kinderen. Het maakt trouwens niet uit waar we stoppen, overal komen toch steeds mensen vandaan. Er worden zeepjes, koek etc. uitgedeeld en natuurlijk foto's gemaakt. De volgende pas is de hoogste die we vandaag zullen passeren; de Karola (circa 5200 meter), het uitzicht is hier niet spectaculair dus stappen we niet uit. Om 12.30 uur is het tijd voor een lunchstop. Tom stelt voor te eten in het Chengdu restaurant waar ze delicious Chinese food hebben. Alleen het toilet schijnt zo smerig te zijn dat de bus een paar honderd meter voor het dorp in het veld een plasstop inlast. Het eten is inderdaad lekker en met gevulde maag vervolgen we de reis. Vanaf nu volgen we enige uren het Yamdrok Tso meer. Een van de grootste meren van Tibet. Ook weer erg mooi om te zien.

Op de laatste hoge pas (4852 meter) stappen we wel weer uit om foto’s te maken o.a. van het meer. Het is hierboven best koud en we worden weer bestormd door Tibetanen met yak die voor geld op de foto willen. Het laatste deel van de rit is behoorlijk bumpy. Simone, Rinus en Hans zitten op de achterbank en hobbelen dus lekker. Bij 1 kuil komen ze zover los van de bank dat ik ze voor de "schrik" drop aanbied. Dit is vooral voor Rinus en Hans aanleiding om bij ieder hobbeltje smekend om een dropje te vragen. Om 19.00 uur komen we aan in Lhasa, het is een beetje als thuiskomen. Heidie en ik hebben deze keer een kamer op de 2e verdieping aan de voorkant. We konden uit het raam mooie foto’s van de pelgrims maken. Om 19.30 uur voor de laatste keer eten bij Dunya’s. Ik vond dat het nu tijd was voor een kopje yakboter thee. Het viel mij erg mee. Aansluitend nog met een kleiner clubje tot sluitingstijd in de bar gezeten, we kunnen morgen lekker uitslapen.

Woensdag 11 september

Vandaag verlaten we helaas Tibet weer. Na een relaxte start van de dag eerst even geïnternet. Om 12.30 vertrekken we naar het vliegveld. Een mooie weg die we voor het grootste deel nu voor de 4e keer afleggen. Het is vandaag 11 september, alweer 1 jaar geleden na de aanslag op de Twin Towers. Statistisch dus een hele veilige dag om te vliegen. Op het vliegveld moet iedereen zelfs zijn schoenen uitdoen en door de scanner laten gaan. Met circa een half uur vertraging stijgen we om 16.30 uur op. Ik zit naast een Chinese militair en zeg net dat ik in ieder geval veilig zit, totdat blijkt dat hij niet eens weet hoe de seatbelt werkt! Het uitzicht uit het vliegtuig is waar je ook kijkt: de uitgestrektheid van de bergen.

BYE BYE TIBET, je was in alle opzichten ADEMBENEMEND!

Carolien

Zoals Carolien als schreef zijn we vandaag veilig naar Chengdu gevlogen. We kwamen later dan voorzien aan maar toch had iedereen nog wel trek. Druppelsgewijs kwamen we ook allemaal in hetzelfde restaurant terecht waar we lekker gegeten hebben en sommigen onder ons ook stevig gedronken hebben. Toch gaan we ondanks de gezelligheid vroeg naar bed want het wordt een lange dag morgen.

Donderdag 12 september

Vandaag hadden we een jarige in ons gezelschap. Al bij het ontbijt mocht Syan felicitaties in ontvangst nemen. Hans deed er nog een schepje bovenop in de busrit naar de panda’s. De panda’s waren superschattig. Zo wollig en speels! Ik had er wel eentje willen meenemen.... Vanuit het pandapark vertrokken we om vegetarisch te gaan eten in een klooster of zoiets. Was erg lekker. Sommige gerechten dienden ze op alsof het vlees of vis was maar dan gevuld met aardappelpuree. Na het eten kon je nog de sfeer opsnuiven van de theehuizen in het park. Terug in het hotel begonnen we ons klaar te maken voor de lange tocht. We zouden de nachttrein naar Panzihua nemen. In de trein voorzag Syan ons van bier en Hans zorgde voor de taart. Aangeschrokken door het gezang kwamen er Chinezen Syan feliciteren. En later voorzagen zij Syan, Angela en Huub van bier. Toen de rust wederkeerde viel bijna iedereen in slaap. Nu zitten we in de bus op weg naar Lijiang waar we vanavond zullen aankomen.

Vrijdag 13 september

Op zich kwam de busrit traag op gang. Hier een vastgelopen vrachtwagen en daar een klein ongelukje met de nodige discussie. Maar daarna verliep de rit zelfs over de hobbelige weg erg vlot. We kwamen mooi op tijd aan in het Lijiang hotel. Ondanks het late uur gingen Chris, Marie en ik nog een hapje eten en kennismaken met de stad. Erg druk! Aangezien we toch uitgeput waren van de lange reis gingen we dan maar vroeg slapen.

Heidi

Nogmaals Panzihua-Lijiang

Ik kan het niet laten want ik vond die tocht te bijzonder dus nog een stukje. Het begint ‘s-morgens in de trein. Hans heeft lekker geslapen. Tenminste, hij wordt het laatste wakker. Direct de vraag "Hans, zijn we er al"? We staan namelijk stil. "Nee hoor, maar het duurt niet lang meer". Maar een paar tellen later "we zijn er wel, allemaal eruit". Wat kan zo’n groep snel in beweging komen. Aan alle kanten wordt gegrabbeld en bagage verzameld. Het gangpad is direct verstopt. Er komen mannen in rode pakken, dragers naar binnen, maar dat past niet bij Djoser reizigers.  Ze staan ook goed in de weg, dus worden ze met zachte hand, doch zeer beslist, de wagon uitgewerkt. Uiteindelijk staat iedereen op het perron. De dragers staan er een beetje smalend te kijken. Ze hebben dat vaker meegemaakt. Ik geloof dat Huub en Nellie het eerste bezwijken. In ganzenpas bereiken we de bus. Ja, ja, bagage door het raam naar binnen. Aan het eind hebben de dragers alle bagage in de handen gehad en worden betaald. Dan vertrekt de bus. Door een industriegebied. Mistig en vol zware smog, maar de weg vergoedt veel. Nou ja, weg. Dit moet een echte weg worden en van het begin tot het eind wordt er aan gewerkt. Dat betekent in China blijkbaar: de hele weg wordt eerst afgebroken, dan de zijkanten gemaakt en vervolgens???? Het eerste dat opvalt zijn de vrachtauto’s met kolen in beide richtingen. Alsof ze het gewoon heen en weer rijden. Dan de eerste stop bij een dorpje. Een groot kleigat van huis tot huis en daar is precies een kleibaan met gaten en plassen waar het verkeer door moet. Dus wachten tot de tegenliggers voorbij zijn. Even later, een vrachtauto zit vast. Gelukkig lukt het redelijk snel om uit het gat te komen. We rijden weer. De chauffeur gokt blijkbaar op de goede gaten.

Daarna een stukje asfalt maar toch weer stop. Een deel van ons gaat kijken. Er wordt aan de rotsen naast de weg gewerkt. Gigantische brokken rots donderen naar beneden op het asfalt, maar dat moet er waarschijnlijk toch uit. Blijkbaar zijn ze al een tijdje bezig en beginnen ze met opruimen. Met de hand!! worden de grote brokken een stukje opzij gerold zodat er precies de ruimte van een auto vrijkomt. Cameraman Bob heeft dit spectaculaire deel gemist maar collega Tim heeft het allemaal vastgelegd. We gaan verder op de smalle weg. Geen vangrail en diepe afgronden. Volgens de passagiers is er geen ruimte voor twee auto’s maar onze chauffeur weet toch de langzame kolenauto’s voor en in de bochten te passeren. De toeter werkt volop. Dan staan we weer stil. Boven ons, voorbij de S-bocht is iets gebeurd. Twee vrachtauto’s hebben elkaar geraakt en een deur is kapot (?). Alle Chinezen discussiëren volop. Iemand wil blijkbaar geld zien, maar er gebeurt niets. Chris probeert kop of munt, maar behalve lachen reageren de Chinezen niet. Dan komt er iemand met blijkbaar haast. Hij stopt de chauffeur van de kapotte deur 200 RMB in zijn borstzak en er komt beweging. Hij stapt in en rolt zijn vrachtauto, de ander schampend, zonder de motor te starten, de toch steile helling af. We gaan weer verder. Een grote knal. De vrachtauto voor ons heeft een klapband. Langzaam manoeuvreert hij naar de kant en we kunnen verder. Dan de lunch. Hans bestelt voor 25 RMB per persoon. Remco zegt: "geef mij maar een kip". Even later passeert een man met een kip die letterlijk een kopje kleiner wordt gemaakt. Remco vraagt zich af wat hij te weeg heeft gebracht. We eten ons volledig rond en wanneer we al van tafel vertrokken zijn, wordt de laatste schaal vlees (kip?) op tafel gezet. Het uitzicht wordt steeds mooier. Ook al wordt het niet volledig helder, het is prachtig. Dan krijgen we de laatste chauffeur’s test. Was het 10, 20 km of meer? Het was lang. Een echte trial. Een grote modderpoel. Tot de assen wegzakken. Surfend, rijdend, raftend? Ik weet het niet. We gingen echter maar een keer dwars en kwamen niet vast te zitten. Aan het einde een spontaan applaus voor de chauffeur. Om 19.00 uur waren we na 11 uur in het hotel. Een hele ervaring en om nooit meer te vergeten.

Zaterdag 14 september

Lijiang is een echt toeristenplaatsje. Het Valkenburg of Volendam van China. Maar wat leuk. De overgrote meerderheid van de toeristen is Chinees. Een romantisch centrum met prachtige huizen langs het riviertje. Volop winkeltjes met voor ieder wat wils. Gezellige restaurantjes. Gewoon de hele dag slenteren, kijken, en zitten. Het park met zijn bruggetje en pagodes is erg romantisch. In de avond naar het theater, een prachtige show. Oude tradities in een modern jasje met uitstekende muziek en ballet. Wij zijn met twee mannen de enige niet Chinezen. Alleen irritant dat veel Chinezen te laat binnenkomen en net voor het slot akkoord weggaan. Bijzonder is het einde. Het publiek blijft niet zitten of staan tot de dansers en acteurs weg zijn, maar andersom. De acteurs blijven staan tot alle publiek weg is. De helft van de (grote) zaal bestormt het podium om zich in allerhande poses te laten fotograferen met de acteurs. Wij blijven als enige zitten om alles goed te bekijken en verlaten als laatste de zaal. Dan blijkt de uitgang verstopt. Tijdens de voorstelling is een gigantisch onweer losgebarsten en we pikken de staart mee. Niemand wil naar buiten. We hebben echter de paraplu bij ons, worstelen naar buiten en vluchten naar Ali Baba aan de overkant. Daar genieten we van een verlaatte, doch heerlijke maaltijd, geserveerd met de bekende vriendelijkheid.

Zondag 15 september

De volgende dag regent het volop en we hebben uitgerekend vandaag met de hele groep fietsen gehuurd. Als echte Nederlanders vertrekken we toch naar Baisha. Al snel vindt het natuurlijke proces van alle wielerpeletons plaats. Er vormt zich een snelle kopgroep, daarna de rustige middengroep die niet alleen op kuilen let en de achterblijvers gevormd door de echte genieters en diegenen met het slechte materiaal. Daar tussen door flitsen de twee cameramannen Bob en Tim als verbinding. In de regen op een onverharde weg dat betekent modder. En modder en crossfiets dat betekent spetteren. Hans geeft het goede voorbeeld en is al snel van boven tot onder, zowel voor als achter, vol modder. Zijn kudde blijven echter schoon zodat we hem nog steeds herkennen. We bezoeken een oud huis (de traditionele zetel van het dorpshoofd, de Dongha?), de Dabaoji tempel en dokter Ho. Om ca. 14.00 uur zijn we weer terug. Opvallend is dat je in dit klimaat bijna net zo snel weer opdroogt dan dat je nat wordt. De rest van de dag brengen we, na een douche, weer slenterend door in het stadje. Heerlijk!

Maandag 16 september

Om 09.00 uur vertrekken we richting Dali. Tenminste, dat denken we. Maar na 5 minuten een kreet "mijn paspoort" dus draait de bus een sightseeing tourtje terug naar het hotel. Hans schakelt zijn voorlichtingsbandje gewoon twee dagen terug en dreunt de introductie van Lijiang weer op. Daarna echt richting Dali. Al snel komen we op ja, ja, een vierbaansweg met gescheiden rijstroken en vangrail. Dat past niet bij Djoser. Doch geen nood, al snel komen we op de tolweg en dat betekent: terug naar twee banen, af en toe vangrail en weer van alles op de weg.

Maar het asfalt is goed. We rijden door een breed dal, omzoomd door hoge bergen. Eén groot landbouwgebied met zeker voor de helft rijst. Daar waar al geoogst is, loopt het vee. Deels om de restanten te eten, deels om de grond te bemesten. Na ca. 1,5 uur gaat het weer omhoog en halen we toch weer ca. 3000 meter op de pas om daarna af te dalen naar Dali (1980 meter). Een klein plaatsje met bijzondere oude huizen. Alleen de winkeltjes hadden ze (op één straatje na) weg mogen laten. Werkelijk een aaneenschakeling van allemaal winkeltjes van een en hetzelfde * (lelijk volgens onze smaak) marmer kitsch. Maar de avond in dat ene straatje is weer grandioos. Gezellige sfeer en goed eten. Morgen met Jim op stap.

* Jim vertelt de volgende dag dat een van de problemen is dat de Chinezen nog moeten leren zelf ideeën te ontwikkelen. "Ze werken hard, maar kopiëren elkaar. Zie maar de winkels in de hoofdstraat en de kraampjes op de markt".

Ed en Magda

Dinsdag 17 september

Vandaag gaan we met Jim op stap. Eerst gaan we naar een klein dorpje vlakbij Dali. We bezoeken eerst de lokale markt, waar de keurslager, de groenteman, de lokale tandarts enz. enz. waar proberen te slijten. Daarna maken we een rondtocht door het dorp waar Jim ons verteld wat alle papieren betekenen. Normaal loop je er zo langs, maar nu gaat het ook iets betekenen. Verder komen we in de varkenstempel waar de varkens eerst 3 dagen in verblijven alvorens geslacht te worden. Na de lunch pakken we, na een ritje met paard en wagen, de boot om naar de andere kant van het meer te gaan. We bezoeken er een schooltje, waar we les krijgen in Chinese tekens en de kinderen aan het werk zien. Ook is het lokale ziekenhuis te bezichtigen. Na een boottocht van 1,5 uur komen we weer terug in Dali. Het was bijzonder om in een dorpje te zijn geweest waar weinig toeristen komen en het leven er vrij Chinees aan toe gaat. 's-Avonds drinken we nog wat in het dorp en gaan pakken voor de reis naar Kunming.

Woensdag 18 september

's-Ochtends staat iedereen weer op appél om met de bus naar Kunming te gaan. Met de lokale Michael Schummacher als bus chauffeur vertrekken we naar Kunming. Rond 2 uur lunchen we in een restaurant waar de eenden te drogen hangen. Alleen Hans krijgt eend te eten tot frustratie van Huub. Rond half vier komen we aan in het hotel. Iedereen heeft kort even door de stad gelopen. Kunming gebruiken we als doorvoer plaats. Bijna iedereen heeft bij Alex wat gegeten maar we moesten vroeg naar bed, morgen ligt het Stenen Woud te wachten.

Donderdag 19 september

's-Ochtends vroeg uit de veren. Om 07.00 uur vertrekken we naar het Stenen Woud. Na 2 uur bussen belanden we in een park waar rotsformaten 70 miljoen jaar geleden door de zee werden gevormd. Eerst lopen een aantal van ons onder leiding van mij (Remco) verkeerd, maar door een bos route en langs een boze politieagent komen we weer op het juiste pad. Via kleine paadjes lopen we langs de rotsformaties, af en toe moet er geklommen worden. Het is verbazend hoe de natuur zijn werk kan doen om zoiets te kunnen maken. Rond 11.30 uur vertrekken we weer terug naar het hotel. Het vliegtuig wacht. Djoser heeft af en toe wat privileges, maar bij het inchecken liepen we langs de rij, kwade gezichten van Amerikanen en Belgen waren ons toebedeeld. Rond 19.00 uur komen we aan in Yangshuo, een toeristenstadje. Hans neemt ons mee het stadje in om wat te gaan eten, luid toegejuicht door de plaatselijke bevolking (voornamelijk de vrouwelijke) gaan we met zijn allen eten in The Stone Rose. Vandaag was ook Magda jarig. 's-Ochtends in het hotel kreeg ze uiteraard de felicitaties en een kaart met al onze persoonlijke wensen. We hadden rotjes gekocht die meteen afgestoken werden voor de deur van het hotel. Een bewaker die lag te slapen kreeg een rolberoerte, wat voor grote hilariteit heeft gezorgd. Tussen de middag hebben we in weis¼. (zaak van Alex) geluncht, waar de verjaardagstaart werd aangesneden. 's-Avonds hebben we in The Stone Rose nog een rondje gekregen van de jarige. We maken ons op voor 3 dagen Yangshuo.

Remco

Vrijdag 20 september

Yangshuo geeft het China weer zoals we dat kennen van de schilderingen. Ieder belangrijke staatshoofd bezoekt dit gebied. Voor ons was het de dag van de boottocht dwars door het uitgestrekte karstgebergte. Een schitterende tocht waar heel veel shots van zijn te schieten. Aaneengesloten moeten die beelden tegelijkertijd de gezelligheid en de schoonheid van rivier en bergen weergeven. Iedereen genoot, Jannie verkondigde dat ze toch het Andes gebergte het mooist vond. Maar daar kwam ze op terug. Dit was mooier. Wij hadden Klatong Bay (Vietnam) al gezien. Daar strekt het karstgebergte zich in zee uit. Dat was nog mooier. Het eindpunt in de rivier betekende een bezoek aan een dorpje. Altijd weer leuk om te bezoeken. Veel ruimte wordt besteed aan religieuze beelden. Bij terugkomst wachtte ons een verrassing. De dieselmotor van de boot was kapot. En bleek zich te repareren Snel werd een andere boot aangereikt en voeren we in tegenovergestelde richting terug. Diezelfde schoonheid, met telkens wisselende beelden, kwam ons weer tegemoet. In de avond gingen we in een dorpje eten. Heerlijk. Na afloop kregen we een voorstelling van vissende aalscholvers. Wisselend waren de meningen daarover. De slokdarm wordt namelijk afgebonden. Zo worden de aalscholvers gedwongen om de vis af te staan aan de visser. Het was een schitterende dag.

Bob en Marijke

Zaterdag 21 september

Een dag om de omgeving verder te verkennen. Met een vrij grote groep gingen we op de fiets op weg naar Moon Hill, waar we na ongeveer een uurtje aankwamen. We werden direct bestormd door een groot aantal Chinezen die water e.d wilden verkopen. Huub en Nellie vonden het terrasje veel aantrekkelijker dan de klim naar de top van Moon Hill, maar de rest ging op weg, op de voet gevolgd door onze privé "waterdragers". Het eerste deel van de klim leek het makkelijkste door de traptreden, maar bleek loodzwaar door de steilheid. Na een lange klim en heel veel gehijg en gepuf, begonnen onze volgelingen "5 more minutes" te roepen. Wij dachten dus dat we er bijna waren, maar het bleken 5 minuten tot de helft (!) van de klim te zijn. Even nieuwe moed verzamelen dus. Gelukkig was het tweede deel van de klim makkelijker, al moest er meer geklauterd worden. Voor Hans makkelijk, want hij droeg bergschoenen! Voor de sandaaldragers heel wat moeilijker. Maar toen we eindelijk boven aankwamen (en voor het nageslacht in volgorde: Hans, Rinus, André op de voet gevolgd door Bob, na enige tijd Remco, Rob en Ellen en na nog meer enige tijd Marie, Carolien en Simone) werd de inspanning beloond met een machtig uitzicht. De lunch was dit keer niet in een restaurantje maar bij een familie. Leuk, maar (waarschijnlijk door de hitte) had ikzelf totaal geen trek en smaakte het me niet. 's-Middags gingen we weer terug naar Yangshuo via een route langs rijstvelden, door dorpjes (vaak niet meer dan enkele huisjes) en met prachtige uitzichten. Een paradijs dus voor de fotografen en filmers, maar helaas had de kopgroep een behoorlijke snelheid, waardoor er weinig mogelijkheden waren om leuke plaatjes te schieten. De achterblijvers besloten dus om de boel te saboteren door wat extra tijd te nemen. Terug in het hotel was de warme douche heel lekker. Maar nog beter was de Chinese "full-body massage"! Vanwege het Midherfstfeest werd de dag afgesloten met prachtig vuurwerk.

Zondag 22 september

We moesten om 16.00 uur verzamelen voor vertrek, dus er was niet veel tijd om iets te ondernemen. Vrijwel iedereen gebruikte de tijd om op koopjes te jagen in Weststreet en/of op een terrasje naar de langslopende mensen te kijken. Daarna met de bus terug naar Guilin, waar we op de nachttrein naar Guangzhou stapten. Kedeng kedeng¼¼ kedeng kedeng.

Maandag 23 september

Guangzhou (Kanton) 's-morgens. Veel verkeer, veel beton, veel lawaai ook voor het hotel. Via de gloednieuwe metro zijn we naar de Qingping-markt gegaan, specerijen (o.a. slangenhuid, reuzenpaddestoel etc.) en volgens de Kantonezen eetbare dieren (o.a. schorpioen). Een rustig stukje aan de Parelrivier achter Liversan Road was even een verademi g. Verder telt Kanton veel nieuwe winkelcentra (goedkope merkschoenen) waarvoor stukken oude stadsdelen worden afgebroken. Onrustige nacht door veel verkeer.

Dinsdag 24 september

Deze dag staat in het teken van de waterboot en nog wel de turbo naar Hongkong. Hoewel sinds 1 juli 1997 Hongkong weer onder Chinese heerschappij staat moeten wij toch ons paspoort laten zien. Veel boten in allerlei soorten en maten onderweg gezien, maar helaas niet de ouderwetse Chinese Jonkers met zeilen. En dan doemt de skyline van Hongkong op. Wauw!

Dit bestaat dus echt hoewel in mist en grijze wolken gehuld. Het hotel ligt op Kowloon. We storten ons in de drukke straten. Veel mensen van Indiase afkomst denken dat wij gebrek hebben aan horloges, zonnebrillen, pakken, jurken, elektronica, parels enz. waardoor onze gang naar de waterkant en skyline van Hongkong Island vertraagd wordt. Wij stellen het uitgeven van de gepinde Hongkong dollars (HK$) nog even uit. Genieten langs de waterkant met achter ons als een soort rugdekking zonder ramen Museum of Art en History. Mac Donald blijkt erg goedkoop en het Seafood restaurant 's-avonds erg duur en goed (onze mastercard brengt hier uitkomst voor de buigende knipmessen).

Woensdag 25 september

's-Morgens vroeg ca. 08.30 uur ontbeten bij Mac. Vervolgens met de ferry naar Hongkong Island. Bus 150 bracht ons naar Peak Tram. We zijn nog nooit ergens zo stijl naar boven gegaan. Het uitzicht op Victoria Peak is fantastisch. Er is geen strakblauwe hemel, maar een schilderachtig nevelig palet van grijzen en grijsblauwen die delen van de termietachtige wolkenkrabbers omhullen of verhullen, steeds wisselend en natuurlijk het water en bootjes die varen. De winkeltjes zijn

's-morgens vroeg voor het grootste deel gesloten (wat niet erg is). Als we stijl weer naar beneden gaan begint het te regenen. We lopen tussen de betonnen en glazen zeusen via een mooi en goed onderhouden parkje door naar de ferry. Nadat we de overkant bezicht hebben scheiden zich onze wegen nadat we in het museum café een goed verzorgde lunch genuttigd hebben. Bob stort zich in de electronicaworld en ik (Marijke) ga naar jade, goud en Chinese schilderkunst. Nog nooit zulke fraai besneden en bewerkte jade gezien: bloemen, dieren, mensen, voorwerpjes. De Chinese schilderkunst van voor Christus

Tot nu overtrof mijn stoutste verwachtingen. Vol inspiratie ging ik naar de hal, al waar ik een teleurgestelde Bob trof die de Hongkongse verkooptechnieken op electronicagebied niet kon waarderen (understatement). Terwijl ik high en al dat geziene moois was nog gratis ook op woensdag! Een mooi boek uit het museum bekroonde mijn dag die niet meer stuk kon. Om 17.00 uur ging onze groep met de langzame boot naar één van de romantische op Griekenland lijkende eilandjes toe (zonder wolkenkrabbers) om nog één keer samen gezellig te eten. De boottocht er naar toe in het vallende avondlicht op het achterdek kijkend naar de verdwijnende nu verlichtte wolkenkrabbers en boten was beeldschoon¼

Op het eiland troffen we Tim en Jannie reeds aan. Onder het eten (de meesten namen seafood) sprak onze grote tourleader Hans nog enkele words of whisdom¼ let it be¼. waarop Rinus namens onze groep prijzende woorden sprak naar Hans toe ondertussen een "fout" t-shirt (Mickey Mao) en een "verdachte" enveloppe aan hem overhandigde. Geslaagde laatste avond en met de snelle boot weer terug, Ferry skyline. Hotel douche naar bed. Enkele "feestbeesten" waagden zich Hongkong nog in.

Donderdag 26 september

08.00 uur. Iedereen present met of zonder kater. Luxe bus en soort nagebauwd Schiphol waar alle te doene handelingen snel werden afgewikkeld. Compleet met KLM-sticker op voorhoofd, arm of waar dan ook. Wel en nu vliegen we weer naar huis en ik schrijf en schrijf tot ik een ons weeg. Met een zeer voldaan gevoel over een stukje van een voor ons fantastische vakantie onder of met begeleiding van Hans die zijn voetsporen in China Tibet wel verdient heeft.

Marijke