Waar reuzen zingen: op zoek naar walvissen en orka’s bij Vancouver Island

Aan de ruige westkust van het Canadese Vancouver Island ligt Tofino. Vanuit hier vertrekken dagelijks tours naar de uitgestrekte wateren van Clayoquot Sound, een beschermd natuurgebied met een uitzonderlijk rijk marine ecosysteem. Een walvistour bij Tofino is dan ook een hoogtepunt voor reizigers die de spectaculaire natuur van de Canadese westkust willen ervaren.

Een spectaculair landschap

De walvistours vertrekken vanuit de haven van Tofino en duren doorgaans 2,5 tot 3 uur. De tours worden uitgevoerd met speciaal gebouwde vaartuigen, variërend van overdekte boten tot open cruisers met observatiedekken. Het type schip hangt af van de groepsgrootte, de weersomstandigheden en de beschikbaarheid.

Tijdens de tocht word je begeleid door deskundige natuurgidsen, die uitgebreid vertellen over het gedrag van walvissen, de mariene ecologie en de omliggende natuur. De route voert door de beschutte wateren van Clayoquot Sound en verder richting de open Stille Oceaan. Onderweg ontvouwt zich een spectaculair landschap van ruige kustlijnen, dichte bossen, kleine eilanden en indrukwekkende bergen, onderdeel van het Pacific Rim National Park Reserve.

De tours zijn vooral populair in de lente en zomermaanden. In deze periode is het gebied internationaal bekend om de uitstekende mogelijkheden om zeezoogdieren te observeren en zijn de weers- en zeewateromstandigheden vaak gunstig.

Zingende reuzen

De grijze walvis is de meest waargenomen soort in Clayoquot Sound. Deze walvis, van zo’n 15 meter lang, heeft als bijnaam de Duivelsvis, omdat ze, anders dan andere walvissen, zich niet zonder gevecht lieten vangen door walvisvaarders. Elk voorjaar trekken zo’n 22.000 van deze walvissen vanuit hun voortplantingsgebieden in de warme wateren van Baja California (Mexico) naar hun voedselgebieden in de Beringzee. Tijdens deze indrukwekkende migratie passeren ze Clayoquot Sound, waar een deel van de populatie tijdelijk blijft hangen om te foerageren.

Clayoquot Sound is bijzonder aantrekkelijk voor grijze walvissen dankzij de ondiepe, voedselrijke zeebodem. Hier voeden ze zich vooral met bodemdieren zoals vlokreeftjes. Hun karakteristieke foerageertechniek — waarbij ze op hun zij rollen en modder en zand opzuigen — is vaak zichtbaar aan wolken sediment die aan het wateroppervlak verschijnen.

Naast grijze walvissen worden in de zomermaanden ook regelmatig bultrugwalvissen waargenomen. Zij verschijnen vooral tussen juni en september, wanneer ze onderweg zijn naar hun voedselgebieden richting Alaska. In Clayoquot Sound vinden bultruggen een overvloed aan haring, krill en kleine vissoorten. Hun gedrag is vaak spectaculair: krachtige staartslagen, lange duiken en soms zelfs het indrukwekkende breaching, waarbij een walvis volledig uit het water springt.

Bultruggen zijn wereldwijd bekend om hun complexe, melodieuze zang, die vooral in de voortplantingsgebieden te horen is. Hoewel ze van een vergelijkbare grootte zijn als de grijze walvis, zijn ze gemakkelijk van elkaar te onderscheiden vanwege hun lange borstvinnen en knobbelige huid.

Apex predators

Ook orka’s trekken door de wateren rond Tofino, al zijn waarnemingen minder voorspelbaar dan bij andere walvissen. Deze 10 meter lange dieren leven in groepen, zijn echte apex predators en staan dus bovenaan de voedselketen. Wetenschappers onderscheiden twee typen orka’s, die sterk verschillen in gedrag, sociale structuur en dieet. 

Resident orka’s leven in hechte, moedergeleide familiegroepen en voeden zich vrijwel uitsluitend met zalm. Ze zijn zeer vocaal en gebruiken complexe echolocatie- en communicatiesystemen, waarbij elke groep een eigen dialect heeft.

De orka’s die bij Tofino het vaakst gezien worden zijn echter de Bigg’s orka’s, die leven in kleinere, losser verbonden groepen en jagen op andere zeezoogdieren zoals zeehonden, zeeleeuwen en soms zelfs walvissen. De verschillende typen vermijden elkaar en paren niet, zelfs wanneer ze hetzelfde leefgebied delen - een aanwijzing dat het mogelijk om verschillende soorten gaat.

Andere dieren in Clayoquot Sound

Naast walvissen en orka’s kun je ook andere zeedieren te zien krijgen. Een opvallende verschijning is de zeeotter, een belangrijke sleutelsoort in het ecosysteem. Zeeotters eten grote hoeveelheden zee-egels, waardoor kelpwouden kunnen herstellen en blijven groeien. Deze onderwaterbossen vormen een essentiële habitat voor talloze andere soorten.

Zeeotters worden vaak gezien terwijl ze op hun rug drijven en schelpdieren openen met een steen. Soms rusten ze in groepen, waarbij ze elkaar of stukken kelp vasthouden om niet weg te drijven. Daarnaast kun je een kolonie schattige kuifpapegaaiduikers treffen, de indrukwekkende Amerikaanse zeearenden boven je zien zweven, of zeeleeuwen en zeehonden zien spelen. Met wat geluk worden ook zwarte beren of grizzlyberen gezien langs de kustlijn!

Een walvistour kun je op dag 14 van de 19-daagse reis naar Canada maken. Alle walvistours bij Tofino volgen strikte richtlijnen voor verantwoord natuurtoerisme. Er wordt gewerkt met vaste afstanden en gedragscodes om verstoring van de dieren te voorkomen. Hoewel waarnemingen nooit gegarandeerd kunnen worden, rapporteren lokale aanbieders doorgaans een zeer hoog succespercentage voor het zien van minstens één grote walvissoort.